
Evde ekransız akşamlar: Bir ay boyunca denediğimiz analog ritüeller
Plak dinlemek, el yazısıyla mektup yazmak, yapboz ve kitap: Bir ay boyunca akşamları ekranları kapatıp analog ritüellere döndük. Neler değişti?
İçindekiler
Günün büyük bölümünü ekran başında geçiren yaratıcı profesyoneller için akşamlar da çoğu zaman başka bir ekranla sona eriyor. Editörümüz Duygu Sevim, bu döngüyü kırmak için bir ay boyunca saat dokuzdan sonra tüm ekranları kapatmaya karar verdi. Bu süre zarfında plak dinlemeyi, mektup yazmayı, yapboz yapmayı ve eskiz defterine geri dönmeyi denedi. Deneyin sonunda hem uyku düzeninin hem de sabahları masaya oturduğundaki zihinsel berraklığının belirgin şekilde değiştiğini fark etti.
Kuralları belirlemek
Deney için koyduğumuz kurallar bilerek basit tutuldu. Duygu Sevim, her akşam dokuzdan sonra telefon, bilgisayar ve televizyonu kapatacak, yalnızca acil aramalar için telefonu sessiz modda açık bırakacaktı. Hafta sonları esneklik tanındı, ancak ekran yerine analog bir etkinlik seçmek koşuldu. Kurallar bir kâğıda yazıldı ve buzdolabının kapağına asıldı.
İlk kural listesi biraz katıydı; ilk üç günde Sevim’in yalnızca iki akşam kuralı tam uyguladığını fark ettik. Bunun üzerine listeyi sadeleştirdik: Önce ekranı kapat, sonra bir şey seç. Plak, defter, yapboz ve kitap, önceden hazırlanmış küçük bir sepette bekledi. Kararı kolaylaştıran bu sepet, deneyin en işe yarar ayrıntılarından biri oldu.

Ekranı kapattığımda, akşamların aslında ne kadar uzun olduğunu hatırladım.
Selin Demir
İlk haftanın huzursuzluğu
İlk haftanın huzursuzluğu, Sevim’in deyişiyle bir sevgilinin ayrılığı gibiydi. Ellerinin telefona gittiğini, hiçbir şey olmadığı hâlde bildirim aradığını fark etti. İlk akşamlar bitmek bilmedi; yapboz yarım saat sürdü, mektup yazmak iki sayfada tıkandı. Ancak üçüncü akşamdan itibaren bir şey değişti ve saatin geç olduğunu sonradan fark etmeye başladı.
Bu huzursuzluğun normal olduğunu not etmek önemli; çünkü pek çok kişi ilk günlerde pes ediyor. Sevim’in önerisi, ilk hafta için hedefi düşük tutmak: Yalnızca yirmi dakika ekransız oturmak bile başlangıç sayılır. Vazgeçmek yerine akşamı kısaltmak, alışkanlığı yok etmeden yumuşatmak daha sürdürülebilir. Haftanın sonunda uyku saatinin kendiliğinden öne gelmeye başladığını da kaydetti.
Kalıcı hale gelen alışkanlıklar
Ay sonunda bazı ritüeller kalıcı hâle geldi. Plak dinlemek her akşamın doğal başlangıcı oldu; mektup yazmak ise haftada bir yapılan bir alışkanlığa dönüştü. Sevim, eskiz defterine döndüğü akşamlarda sabahları daha az ekran karşısında kaldığını, güne daha net bir zihinle başladığını söylüyor. Bunları sağlıkla ilgili kesin sonuçlar değil, kişisel gözlemler olarak aktarıyor.
| Konu | Yaşam Tarzı |
|---|---|
| Öne çıkanlar | minimalizm, üretkenlik, kreatif süreç |
| Okuma süresi | 6 dakika |
| Hazırlayan | Selin Demir |
Öne çıkan noktalar
- Dokuzdan sonra ekranları kapatmak ve hazır bir etkinlik sepeti kuralı kolaylaştırdı.
- İlk haftadaki huzursuzluk normal; hedefi küçük tutmak yardımcı oluyor.
- Plak ve mektup gibi ritüeller ay sonunda kalıcı hâle geldi.
Deneyin en önemli dersi, ekranları tamamen düşman ilan etmemek oldu. Sevim bugün haftada iki akşam film izlemeye devam ediyor; fark, bunu bilinçli bir seçim olarak yapması. Yazıyı okuyan herkes için basit bir öneri: Bir akşamla başlayın, bir sepet hazırlayın ve ilk yirmi dakikayı geçirin. Akşamlar, bir kez yavaşladığında şaşırtıcı biçimde uzun görünebiliyor.
Bu yazı hakkında ne düşünüyorsunuz?


































































Yorum Yap