Mergen Demo Tarım & Kırsal 21/60
İçeriğe geç
Ürün borsası (temsili): Buğday 11,40 ₺/kg · Arpa 9,85 ₺/kg · Mısır 10,20 ₺/kg — Tüm fiyatlar
İklim ve SuKırsal Yaşam

Sesli söyleşi: Üç kuşak çiftçi aile toprağı, suyu ve geleceği konuşuyor

Dede, baba ve torun aynı sofrada: Üç kuşaktır toprağı işleyen bir ailenin tarıma bakışını sesli söyleşimizde dinleyin.

Emre ÇelikDünya ve Çevre Muhabiri
4 dk9,8B0
İçindekiler
  1. Dedenin tarlası: Karasaban ve sabır
  2. Babanın kuşağı: Makine ve borç
  3. Torunun hayali: Veri ve kooperatif
  4. Öne çıkan noktalar

Kurgusal Akpınar ailesi, Çukurova'da yetmiş yılı aşkın süredir aynı toprakları işliyor. Seksen dört yaşındaki Mehmet Dede tarlayı öküzle sürdüğü yılları hatırlarken, oğlu Ali Bey traktörün ve kimyasal gübrenin tarlaya girdiği dönemi anlatıyor. Torun Elif ise ziraat mühendisliği eğitiminin ardından köye dönmüş ve aile tarlasında sensörlü sulama denemeleri yapıyor. Sesli söyleşimizde üç kuşağı aynı sofraya oturttuk; değişen iklimi, azalan suyu, artan maliyetleri ve tarımın geleceğine dair umutlarını konuştuk. Kuşaklar arasındaki farklı bakış açıları, kimi zaman tatlı bir tartışmaya dönüşse de hepsinin ortak noktası toprağa duydukları bağlılık oldu.

Dedenin tarlası: Karasaban ve sabır

Mehmet Dede, söyleşimizin başında çocukluğundaki tarlaları anlatıyor. O yıllarda tarlalar öküzle ve karasabanla sürülür, buğday orakla biçilir, harman dövenle kaldırılırmış. Bir dönüm tarlanın sürülmesi bütün bir günü alırmış. Mehmet Dede, o zamanlar işin çok zor olduğunu ama insanların birbirine daha yakın olduğunu söylüyor. Hasat zamanı bütün köyün bir araya geldiğini, imece usulüyle herkesin birbirinin tarlasında çalıştığını gülümseyerek hatırlıyor. Harman yerinde söylenen türküleri hâlâ ezbere bildiğini de sözlerine ekliyor.

Mehmet Dede'ye göre o yılların en önemli dersi sabırmış. Toprağın acele edilmeye gelmediğini, her işin zamanında yapılması gerektiğini babasından öğrenmiş. Yağmur yağmazsa köyde dua edilir, ürün az olursa kanaat edilirmiş. Bugünün dünyasında her şeyin hızlandığını, ama toprağın hâlâ aynı sabrı beklediğini söylüyor. Torunlarının teknolojiyle tarım yapmasını merakla izlediğini, ama toprağa saygıyı unutmamaları gerektiğini de eklemeden geçmiyor. Mehmet Dede'nin bu sözleri, söyleşi boyunca diğer kuşakların da sık sık döndüğü bir referans oldu.

Dedenin tarlası: Karasaban ve sabır — Sesli söyleşi: Üç kuşak çiftçi aile toprağı, suyu ve geleceği konuşuyor

Toprak bizden önce de buradaydı, bizden sonra da olacak; bize düşen onu yormadan devretmek.

Emre Çelik

Babanın kuşağı: Makine ve borç

Ali Bey'in kuşağı, tarımda büyük bir dönüşüme tanıklık etmiş. Traktörün köye girmesi, kimyasal gübrelerin ve hibrit tohumların yaygınlaşması verimi kısa sürede artırmış. Ali Bey, ilk traktörlerini aldıkları günü bir bayram gibi hatırladığını anlatıyor. Ancak bu dönüşümün beraberinde yeni sorunlar da getirdiğini kabul ediyor. Makine borçları, artan girdi maliyetleri ve pazardaki fiyat dalgalanmaları, onun kuşağının en büyük dertleri olmuş. Yine de makinelerin iş yükünü hafiflettiğini ve ailenin yaşam koşullarını iyileştirdiğini teslim ediyor.

Ali Bey, suyun bol olduğu yıllarda tarlaları salma sulamayla suladıklarını, kimsenin suyun bir gün azalacağını düşünmediğini söylüyor. Bugün ise kuyuların derinleştiğini, sulama giderlerinin her yıl arttığını gözlemliyor. Geçmişte yapılan bazı hataların bedelini bugün ödediklerini düşünüyor. Yine de tarımı bırakmayı hiç düşünmemiş. Ona göre toprak, ne kadar zorlasa da ailenin en değerli mirası ve gelecek kuşaklara korunarak devredilmesi gereken bir emanet.

Torunun hayali: Veri ve kooperatif

Elif, ziraat mühendisliği eğitimini tamamladıktan sonra şehirde iş tekliflerine rağmen köye dönmeyi seçmiş. Aile tarlasının bir bölümünde sensörlü sulama denemeleri yapıyor ve toprak nemini ölçerek sulama zamanını belirliyor. İlk sonuçların umut verici olduğunu, su kullanımında belirgin bir tasarruf sağladıklarını anlatıyor. Babasının başlangıçta bu yeniliklere şüpheyle yaklaştığını, ancak sonuçları gördükçe ikna olduğunu gülerek ekliyor. Babasıyla zaman zaman tartışsalar da aynı hedefe yürüdüklerini biliyor.

Konu Kırsal Yaşam
Öne çıkanlar köy yaşamı, sulama, hasat
Okuma süresi 4 dakika
Hazırlayan Emre Çelik

Öne çıkan noktalar

  • Dede kuşağı tarımı sabır ve imece kültürüyle tanımlıyor.
  • Baba kuşağı makineleşmenin hem kazanımlarını hem bedellerini yaşadı.
  • Torun kuşağı veriyi ve kooperatifçiliği geleceğin anahtarı olarak görüyor.

Elif'in en büyük hayali, köydeki genç üreticilerle birlikte bir kooperatif kurmak. Ortak makine kullanımı, toplu satış ve bilgi paylaşımıyla küçük üreticilerin daha güçlü olabileceğine inanıyor. Dedesinin sabrını, babasının çalışkanlığını ve kendi kuşağının teknolojiye yatkınlığını birleştirmenin tarımın geleceği için en doğru yol olduğunu düşünüyor. Söyleşinin sonunda üç kuşak aynı noktada buluşuyor: Toprağı yormadan, suyu koruyarak ve dayanışmayla üretmek. Sesli söyleşinin tamamında, ailenin sofrasında geçen bu samimi sohbeti dinleyebilirsiniz.

Bu haberi paylaşın

Bu yazı hakkında ne düşünüyorsunuz?

Dünya ve Çevre Muhabiri

Emre Çelik

Uluslararası gelişmeleri ve iklim haberlerini izleyen Emre Çelik, zirve ve saha muhabirliği deneyimini Gündem24'ün dünya ve çevre sayfalarında kullanıyor. Doğa koruma ve sürdürülebilir şehirler konusunda belgesel çalışmaları da yaptı.

Yorum Yap

Düşüncelerinizi paylaşın

Demo ziyaretçi olarak oturum açılmış. Profilinizi düzenleyin. Oturum kapatılsın mı? Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir