Mergen Demo Gastronomi 17/60
İçeriğe geç
Baklagilleri daha kolay sindirilir pişirmek: Islatma, haşlama ve baharat önerileri
Mutfak TeknikleriSağlıklı Mutfak

Baklagilleri daha kolay sindirilir pişirmek: Islatma, haşlama ve baharat önerileri

Nohut, kuru fasulye ve mercimeği daha hafif bir sofrada değerlendirmek için ıslatma, haşlama ve baharat kullanımına dair pratik bilgiler.

Selin DemirSağlık, Eğitim ve Yaşam Editörü
5 dk8,9B0
İçindekiler
  1. Islatmanın önemi
  2. Haşlama suyu ve pişirme süresi
  3. Baharatlar ve sofradaki eşlikçiler
  4. Öne çıkan noktalar

Nohut, kuru fasulye, barbunya ve mercimek, Anadolu mutfağının en köklü ve en besleyici malzemeleri arasında. Lif ve bitkisel protein açısından zengin olan baklagiller, ekonomik ve doyurucu bir sofranın temelini oluşturuyor. Ancak birçok kişi, baklagillerin sindirimde rahatsızlık verdiğinden şikâyet ediyor. Mutfakta uygulanan bazı geleneksel yöntemler, bu konuda fark yaratabiliyor: Yeterince uzun ıslatmak, ıslatma suyunu dökmek, köpüğü almak ve kimyon, defne, rezene gibi baharatlarla pişirmek bunların başında geliyor. Bu yazıda bu yöntemleri derledik. Sindirim sorunları süreklilik gösteriyorsa ya da özel bir beslenme düzeni izliyorsanız mutlaka bir hekime veya diyetisyene danışmanızı öneririz.

Islatmanın önemi

Kuru baklagilleri pişirmeden önce ıslatmak, hem pişirme süresini kısaltır hem de sindirimi kolaylaştırdığı düşünülen geleneksel bir uygulamadır. Nohut ve kuru fasulye gibi iri baklagiller, bol suda en az sekiz ila on iki saat bekletilmelidir. Islatma sırasında suyu bir iki kez değiştirmek ve oda sıcaklığı yüksekse kabı buzdolabına almak önerilir. Islatma süresi baklagilin türüne ve tazeliğine göre değişebilir; uzun süre bekletilmiş, eski baklagiller daha uzun ıslatma ve pişirme süresi gerektirebilir.

Islatma suyunu pişirmede kullanmak yerine dökmek, yaygın bir mutfak alışkanlığıdır. Baklagiller ardından temiz suyla iyice durulanmalıdır. Kırmızı mercimek gibi küçük ve kabuksuz baklagiller ise ıslatma gerektirmez; yalnızca birkaç kez yıkanması yeterlidir. Yeşil ve kahverengi mercimek için kısa bir ıslatma süresi, pişirmeyi daha dengeli hâle getirir. Islatmayı unuttuğunuz günlerde, baklagilleri birkaç dakika kaynatıp ateşten alarak bir saat sıcak suda bekletmek de pratik bir alternatif sunar.

Islatmanın önemi — Baklagilleri daha kolay sindirilir pişirmek: Islatma, haşlama ve baharat önerileri

Baklagilin sabrı ıslatma kabında başlar.

Selin Demir

Haşlama suyu ve pişirme süresi

Baklagilleri haşlarken ilk kaynama sırasında yüzeyde oluşan köpüğü bir kaşıkla almak, geleneksel mutfakta sıkça uygulanan bir yöntemdir. Haşlama sırasında tencerenin kapağını aralık bırakmak, taşmayı önler. Baklagillerin tamamen yumuşayana kadar pişirilmesi önemlidir; az pişmiş baklagiller hem lezzet hem de sindirim açısından istenmeyen sonuçlar doğurabilir. Pişirme süresi baklagilin türüne göre değişir; ıslatılmış nohut genellikle bir ila bir buçuk saat, kuru fasulye ise biraz daha kısa bir sürede yumuşar. Tencereyi kısık ateşte tutmak, tanelerin dağılmasını önler.

Tuz, baklagiller yumuşamaya başladıktan sonra eklenmelidir. Domates salçası ve limon gibi asitli malzemeler de pişirmenin sonuna doğru eklenmelidir, çünkü asit baklagillerin yumuşamasını yavaşlatabilir. Düdüklü tencere, pişirme süresini önemli ölçüde kısaltır; ancak her baklagil için önerilen süreye dikkat etmek gerekir. Bu yüzden kuru fasulye ya da nohut yemeği yaparken önce baklagilleri ayrı haşlamak, ardından sos ve diğer malzemelerle buluşturmak daha iyi sonuç verir. Bu yöntem, baklagillerin hem yumuşak hem de bütün kalmasını sağlar.

Baharatlar ve sofradaki eşlikçiler

Kimyon, defne yaprağı, rezene tohumu ve kekik, Anadolu ve Akdeniz mutfaklarında baklagillerle geleneksel olarak birlikte kullanılan baharatlardır. Bu baharatlar hem lezzet katmak hem de geleneksel olarak sindirime yardımcı olduğu düşünüldüğü için tercih edilir. Haşlama suyuna bir iki defne yaprağı eklemek, yemeğe hoş bir aroma kazandırır. Baharatları yemeğin başında yağda kısa süre kavurmak, aromalarının daha iyi açığa çıkmasını sağlar; ancak yakmamaya özen göstermek gerekir, yanmış baharat yemeğe acı bir tat verir.

Konu Sağlıklı Mutfak
Öne çıkanlar baklagil, baharat, tarif
Okuma süresi 5 dakika
Hazırlayan Selin Demir

Öne çıkan noktalar

  • İri baklagiller en az sekiz saat ıslatılmalı, ıslatma suyu dökülmelidir.
  • Tuz ve asitli malzemeler pişirmenin sonuna doğru eklenmelidir.
  • Sindirim sorunu yaşayanlar bir uzmandan destek almalıdır.

Baklagil yemeklerinin yanında sunulan turşu, salata ve yoğurt, sofrayı dengeleyen eşlikçilerdir. Bulgur ya da pirinç pilavıyla birlikte tüketilen baklagiller, daha doyurucu bir öğün oluşturur. Ancak baklagillere karşı hassasiyeti olanlar, sindirim sorunları yaşayanlar ya da özel bir beslenme düzeni izleyenler, porsiyon ve sıklık konusunda bir hekim ya da diyetisyenden destek almalıdır. Baklagil tüketimine yeni başlayanlar için küçük porsiyonlarla başlamak ve miktarı zamanla artırmak, genel olarak önerilen bir yaklaşımdır.

Bu yazıyı paylaşın

Bu yazı hakkında ne düşünüyorsunuz?

Sağlık, Eğitim ve Yaşam Editörü

Selin Demir

Halk sağlığı, okul gündemi ve gündelik yaşam üzerine yazan Selin Demir, uzman görüşlerini okurun uygulayabileceği önerilere dönüştürmeyi hedefliyor. Gündem24'ün sağlık ve eğitim sayfalarının editörlüğünü yürütüyor.

Yorum Yap

Düşüncelerinizi paylaşın

E-posta adresiniz yayımlanmaz. Saygılı ve konuyla ilgili yorumlar onaylanır.

Tuz & Biber

Tekrar hoş geldiniz

Hesabınıza giriş yapın; kaydettiğiniz yazılar ve yorumlarınız sizi bekliyor.