Mergen Demo Veri Gazeteciliği 48/60
İçeriğe geç
16 Kasım 2026, Pazartesi
AnalizEkonomi

Yapay zekâ işleri alıyor mu, dönüştürüyor mu? Beş sektörden saha notları

Çağrı merkezinden muhasebeye, beş sektörde çalışanlar ve işverenlerle konuştuk. Ortaya çıkan tablo, ne felaket senaryolarına ne de pembe vaatlere benziyor.

Can ÖztürkSpor ve Teknoloji Muhabiri
9 dk21,3B2
Yapay zekâ işleri alıyor mu, dönüştürüyor mu? Beş sektörden saha notları
İçindekiler
  1. Çağrı merkezlerinde sessiz dönüşüm
  2. Yeni beceriler, eski güvencesizlikler
  3. Politika yapıcılar için beş öneri
  4. Öne çıkan noktalar

Yapay zekâ araçlarının iş yerlerine hızla girmesi, çalışanlar arasında hem merak hem de kaygı yaratıyor. Bu analiz için çağrı merkezi, muhasebe, lojistik, yerel medya ve tasarım sektörlerinde çalışan kırk kişiyle ve on iki işverenle görüştük. Görüşmeler, işlerin toptan ortadan kalkmasından çok, görev tanımlarının parça parça değiştiğini gösteriyor. Ancak bu dönüşümün yükü, eğitim ve uyum fırsatlarına en az erişebilen çalışanların omuzlarına biniyor. Çalışma ekonomisti Doç. Dr. Ozan Karahan, asıl sorunun teknoloji değil, geçiş sürecinin nasıl yönetildiği olduğunu vurguluyor.

Çağrı merkezlerinde sessiz dönüşüm

Çağrı merkezlerinde en görünür değişim, konuşma özetlerinin ve standart yanıtların artık yazılım tarafından hazırlanması. Görüştüğümüz temsilciler günde yüzlerce kez yaptıkları not alma işinden kurtulduklarını söylüyor. Aynı kişiler, yazılımın önerdiği cevapları denetleme yükünün ve hedeflerin birlikte arttığını da ekliyor. İşin süresi kısalmadı, yoğunluğu değişti. Bir temsilci, günün sonunda kafasının eskisinden daha yorgun olduğunu söylüyor.

İşverenler cephesinde tablo daha temkinli. On iki işverenden dokuzu yazılımı kadro azaltmak için değil, yeni müşteri kanallarını aynı ekiple karşılamak için kullandığını söylüyor. Yine de iki yönetici, yeni işe alımları durdurduklarını açıkça kabul etti. Yani azalma, işten çıkarma biçiminde değil, açılmayan kadrolar biçiminde yaşanıyor. Bu nedenle sektör istatistiklerinde dönüşümün etkisi, yaşandığından daha küçük görünüyor.

Çağrı merkezlerinde sessiz dönüşüm — Yapay zekâ işleri alıyor mu, dönüştürüyor mu? Beş sektörden saha notları

Makine işimi almadı, ama işimin yarısını tanınmaz hâle getirdi.

Can Öztürk

Yeni beceriler, eski güvencesizlikler

Muhasebe ve yerel medyada yeni beceri talebi net: çalışanlardan hem aracı kullanmaları hem de çıktısını doğrulamaları isteniyor. Bu, olumlu bir yükselme gibi görünse de çoğu zaman ek eğitim ve ek ücret olmadan geliyor. Kırk görüşmecinin yalnızca sekizi işveren tarafından düzenlenen bir eğitime katıldığını söyledi. Geri kalanlar yeni araçları akşamları kendi imkânlarıyla, çevrim içi videolardan öğrenmeye çalışıyor.

Güvencesizlik en çok parça başı çalışan tasarımcılarda ve lojistik koordinatörlerinde hissediliyor. Bir serbest tasarımcı, müşterilerin artık taslak işi yazılıma yaptırıp yalnızca son rötuş için ödeme yapmak istediğini anlatıyor. Sözleşmeli çalışanlar için pazarlık gücü zayıf, sendikalı sektörlerde ise geçiş koşulları masaya yatırılabildiği için dönüşüm daha öngörülebilir ilerliyor. Bu fark, güvence ile dönüşümün birbirini tamamladığını düşündürüyor.

Politika yapıcılar için beş öneri

Yaptığımız görüşmelerden çıkan ilk öneri, geçiş sürecinin şeffaf olması. Çalışanlar hangi görevlerin otomatikleştirileceğini önceden bilmeli. İkinci öneri, ücretli eğitim saatlerinin iş sözleşmelerine yazılması. Üçüncü öneri ise yazılımla üretilen çıktıların sorumluluğunun net biçimde tanımlanması; hata yapıldığında bedeli çalışanın ödememesi gerekiyor. Bu öneri, görüştüğümüz çalışanların neredeyse tamamının ortak talebi. Hatalı bir yazılım çıktısı yüzünden uyarı alan temsilcilerin hikâyeleri, bu başlığın neden önemli olduğunu gösteriyor.

Konu Analiz
Öne çıkanlar yapay zekâ, işçi hakları, araştırma
Okuma süresi 9 dakika
Hazırlayan Can Öztürk

Öne çıkan noktalar

  • Görev tanımları toptan ortadan kalkmıyor, parça parça değişiyor.
  • Kırk çalışandan yalnızca sekizi işverenden eğitim aldığını söyledi.
  • Şeffaf geçiş, ücretli eğitim ve net sorumluluk tanımı öneriliyor.

Dördüncü öneri kamu ve özel sektör ortaklığıyla yürütülecek yeniden beceri programları, beşincisi ise küçük işletmelere yönelik erişilebilir danışmanlık. Doç. Dr. Ozan Karahan'a göre bu adımların hiçbiri teknolojiyi yavaşlatmayı hedeflemiyor. Amaç, dönüşümün maliyetinin en zayıf halkaya yüklenmesini engellemek ve kazanımların daha geniş kesimlere ulaşmasını sağlamak. Bu yaklaşım, işverenler için de uzun vadede daha istikrarlı bir çalışma düzeni anlamına geliyor.

Spor ve Teknoloji Muhabiri

Can Öztürk

Süper Lig tribünlerinden voleybol salonlarına uzanan bir saha deneyimine sahip olan Can Öztürk, spor haberlerinin yanında dijital güvenlik ve yapay zekâ konularını da izliyor. Yayın günlerinde haber akışını canlı olarak takip eden ekibin parçası.

2 Yorum

Düşüncelerinizi paylaşın

E-posta adresiniz yayımlanmaz. Saygılı ve konuyla ilgili yorumlar onaylanır.

Veri Masası

Tekrar hoş geldiniz

Hesabınıza giriş yapın; kaydettiğiniz yazılar ve yorumlarınız sizi bekliyor.