{"id":156,"date":"2026-10-23T18:25:47","date_gmt":"2026-10-23T15:25:47","guid":{"rendered":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/kamuda-yapay-zeka-kullanimi-ilke-taslagi\/"},"modified":"2026-10-23T18:25:47","modified_gmt":"2026-10-23T15:25:47","slug":"kamuda-yapay-zeka-kullanimi-ilke-taslagi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/kamuda-yapay-zeka-kullanimi-ilke-taslagi\/","title":{"rendered":"Kamuda yapay zek\u00e2 kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in ilke tasla\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fe a\u00e7\u0131ld\u0131"},"content":{"rendered":"<p class=\"has-drop-cap\">Kamu kurumlar\u0131nda yapay zek\u00e2 sistemlerinin kullan\u0131m\u0131na ili\u015fkin ilkeleri belirleyen taslak metin, payda\u015flar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne a\u00e7\u0131ld\u0131. Taslakta, vatanda\u015flara y\u00f6nelik kararlarda kullan\u0131lan algoritmalar\u0131n a\u00e7\u0131klanabilir olmas\u0131, ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 ve her kritik kararda insan denetiminin bulunmas\u0131 temel ilkeler olarak yer al\u0131yor. Metin ayr\u0131ca kurumlar\u0131n kulland\u0131klar\u0131 yapay zek\u00e2 uygulamalar\u0131n\u0131 bir envanterde kay\u0131t alt\u0131na almas\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor. Hukuk ve teknoloji uzmanlar\u0131, tasla\u011f\u0131n uluslararas\u0131 d\u00fczenlemelerle uyumlu bir \u00e7er\u00e7eve sundu\u011funu ancak denetim mekanizmalar\u0131n\u0131n netle\u015ftirilmesi gerekti\u011fini belirtiyor. G\u00f6r\u00fc\u015flerin bir ay i\u00e7inde iletilmesi bekleniyor.<\/p>\n<div class=\"wp-block-group m-keybox\">\n<p class=\"m-keybox__title\"><strong>Bu yaz\u0131da<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Tasla\u011f\u0131n temel ilkeleri<\/li>\n<li>Veri koruma ve \u015feffafl\u0131k<\/li>\n<li>G\u00f6r\u00fc\u015f s\u00fcreci nas\u0131l i\u015fleyecek?<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<h2>Tasla\u011f\u0131n temel ilkeleri<\/h2>\n<p>Tasla\u011f\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131, yapay zek\u00e2 sistemlerinin kamu hizmetlerinde yarar sa\u011flarken vatanda\u015flar\u0131n haklar\u0131n\u0131 da korumas\u0131n\u0131n gereklili\u011fi. Metin, sistemlerin tasar\u0131m a\u015famas\u0131nda risk de\u011ferlendirmesinden ge\u00e7mesini, kullan\u0131m amac\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a tan\u0131mlanmas\u0131n\u0131 ve kararlar\u0131n nedenlerinin a\u00e7\u0131klanabilir olmas\u0131n\u0131 \u015fart ko\u015fuyor. Y\u00fcksek riskli uygulamalar i\u00e7in ek denetim y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Bu \u00e7er\u00e7evede kurumlar\u0131n, sistemleri hizmete almadan \u00f6nce etki de\u011ferlendirmesi yapmas\u0131 da \u00f6neriliyor.<\/p>\n<p>Taslak ayr\u0131ca algoritmik kararlar\u0131n ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yaratmamas\u0131 i\u00e7in veri setlerinin niteli\u011fine ili\u015fkin ilkeler getiriyor. Kurumlardan, kulland\u0131klar\u0131 verilerin kayna\u011f\u0131n\u0131, do\u011frulu\u011funu ve g\u00fcncelli\u011fini belgelemeleri bekleniyor. Her kritik kararda insan denetimi bulunmas\u0131 ve vatanda\u015f\u0131n karara itiraz hakk\u0131n\u0131n g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 tasla\u011f\u0131n bel kemi\u011fini olu\u015fturuyor. Taslak, yapay zek\u00e2 sistemlerinde bilin\u00e7li ya da bilin\u00e7siz \u00f6nyarg\u0131lar\u0131n tespit edilmesi i\u00e7in d\u00fczenli testler yap\u0131lmas\u0131n\u0131 da \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor. Test sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n raporlanmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n<figure class=\"wp-block-image alignwide size-large\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2026\/11\/mergen-kamuda-yapay-zeka-kullanimi-ilke-taslagi-2-1100x700.webp\" alt=\"Tasla\u011f\u0131n temel ilkeleri \u2014 Kamuda yapay zek\u00e2 kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in ilke tasla\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fe a\u00e7\u0131ld\u0131\" \/><\/figure>\n<blockquote class=\"wp-block-quote\">\n<p>Algoritma karar\u0131 verebilir, ama sorumluluk her zaman insanda kalmal\u0131.<\/p>\n<p><cite>Emre \u00c7elik<\/cite><\/p><\/blockquote>\n<h2>Veri koruma ve \u015feffafl\u0131k<\/h2>\n<p>Veri koruma ve \u015feffafl\u0131k ba\u015fl\u0131\u011f\u0131, tasla\u011f\u0131n en ayr\u0131nt\u0131l\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerinden biri. Kamu kurumlar\u0131n\u0131n yapay zek\u00e2 uygulamalar\u0131nda ki\u015fisel veriyi yaln\u0131zca gerekli \u00f6l\u00e7\u00fcde i\u015flemesi, veriyi anonimle\u015ftirme tekniklerini kullanmas\u0131 ve g\u00fcvenlik \u00f6nlemlerini d\u00fczenli olarak s\u0131namas\u0131 isteniyor. Veri ihlali durumunda bildirim y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri de ayr\u0131ca d\u00fczenleniyor. Ayr\u0131ca ihlal h\u00e2linde ilgili ki\u015filerin ve d\u00fczenleyici kurumun h\u0131zla bilgilendirilmesi zorunlu olacak. Bu h\u00fck\u00fcm, g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131klar\u0131na kar\u015f\u0131 cayd\u0131r\u0131c\u0131 olmas\u0131 i\u00e7in kaleme al\u0131nd\u0131.<\/p>\n<p>\u015eeffafl\u0131k ilkesi \u00e7er\u00e7evesinde, her kurumun kulland\u0131\u011f\u0131 yapay zek\u00e2 uygulamalar\u0131n\u0131 kamuya a\u00e7\u0131k bir envanterde yay\u0131mlamas\u0131 \u00f6neriliyor. Envanterde sistemin amac\u0131, kullan\u0131lan veri t\u00fcr\u00fc, karar s\u00fcrecindeki rol\u00fc ve sorumlu birim bilgilerinin yer almas\u0131 gerekiyor. Teknoloji hukuku uzmanlar\u0131, bu uygulaman\u0131n kamu denetimini kolayla\u015ft\u0131raca\u011f\u0131n\u0131 ve vatanda\u015f\u0131n g\u00fcvenini art\u0131raca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. Bu yakla\u015f\u0131m, vatanda\u015flar\u0131n kamu hizmetinde hangi teknolojilerin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmesini sa\u011flayacak.<\/p>\n<h2>G\u00f6r\u00fc\u015f s\u00fcreci nas\u0131l i\u015fleyecek?<\/h2>\n<p>G\u00f6r\u00fc\u015f s\u00fcreci, kamu kurumlar\u0131, \u00fcniversiteler, meslek \u00f6rg\u00fctleri, sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ve \u00f6zel sekt\u00f6r temsilcilerine a\u00e7\u0131k. G\u00f6r\u00fc\u015fler bir ay boyunca resm\u00ee platform \u00fczerinden al\u0131nacak, ard\u0131ndan de\u011ferlendirme raporu haz\u0131rlanarak kamuoyuyla payla\u015f\u0131lacak. Yetkililer, gelen \u00f6nerilerin tasla\u011fa yans\u0131t\u0131lma bi\u00e7iminin de \u015feffaf bi\u00e7imde duyurulaca\u011f\u0131n\u0131 belirtti. Bu a\u015faman\u0131n, farkl\u0131 sekt\u00f6rlerin deneyimlerinden yararlanmay\u0131 hedefledi\u011fi belirtiliyor. Gelen g\u00f6r\u00fc\u015fler, yeni bir metin tasla\u011f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclerek yeniden kamuoyunun de\u011ferlendirmesine sunulabilir.<\/p>\n<figure class=\"wp-block-table m-facts\">\n<table>\n<tbody>\n<tr>\n<th>Konu<\/th>\n<td>Bilim-Teknoloji<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th>\u00d6ne \u00e7\u0131kanlar<\/th>\n<td>yapay zeka, siber g\u00fcvenlik, meclis<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th>Okuma s\u00fcresi<\/th>\n<td>6 dakika<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th>Haz\u0131rlayan<\/th>\n<td>Emre \u00c7elik<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/figure>\n<h3>\u00d6ne \u00e7\u0131kan noktalar<\/h3>\n<ul>\n<li>Taslak a\u00e7\u0131klanabilirlik, veri koruma ve insan denetimi ilkelerini \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131yor.<\/li>\n<li>Kurumlardan kulland\u0131klar\u0131 yapay zek\u00e2 uygulamalar\u0131n\u0131 envanterde yay\u0131mlamalar\u0131 bekleniyor.<\/li>\n<li>G\u00f6r\u00fc\u015fler bir ay i\u00e7inde resm\u00ee platform \u00fczerinden iletilecek.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Uzmanlar, tasla\u011f\u0131n uluslararas\u0131 yakla\u015f\u0131mlarla uyumlu bir \u00e7er\u00e7eve sundu\u011funu ancak denetim mekanizmas\u0131n\u0131n netle\u015ftirilmesi gerekti\u011fini ifade ediyor. Hangi kurumun hangi yetkiyle denetim yapaca\u011f\u0131, yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n ne olaca\u011f\u0131 ve k\u00fc\u00e7\u00fck belediyelerin uygulamaya uyum s\u00fcreci hen\u00fcz belirsiz. Akademisyenler, uyum i\u00e7in yeterli ge\u00e7i\u015f s\u00fcresi tan\u0131nmas\u0131n\u0131 ve kamu \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na y\u00f6nelik e\u011fitim programlar\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131 \u00f6neriyor.<\/p>\n<div class=\"wp-block-group m-readmore\">\n<p class=\"m-readmore__title\"><strong>Bunlar da ilginizi \u00e7ekebilir<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/?name=karadenizde-hamsi-sezonu-bereketli\">Karadeniz&#039;de hamsi sezonu bereketli: Tezg\u00e2hlarda fiyatlar d\u00fc\u015ft\u00fc<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/?name=avrupa-kupalarinda-haftalik-karne\">Avrupa kupalar\u0131nda temsilcilerimizin haftal\u0131k karnesi: \u00dc\u00e7 galibiyet, bir beraberlik<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/?name=istanbul-maratonunda-binlerce-kosucu\">\u0130stanbul Maratonu&#039;nda binlerce ko\u015fucu iki k\u0131tay\u0131 birle\u015ftirdi<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Taslak, kamu kurumlar\u0131n\u0131n yapay zek\u00e2 sistemlerini kullan\u0131rken uymas\u0131 gereken \u015feffafl\u0131k, veri koruma ve insan denetimi ilkelerini belirliyor.<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":99,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mergen_verified":"","_mergen_sources":"","_mergen_correction":"","_mergen_correction_date":"","footnotes":""},"categories":[10],"tags":[26,29,30],"class_list":["post-156","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-teknoloji","tag-meclis","tag-siber-guvenlik","tag-yapay-zeka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=156"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=156"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=156"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mergen.temorya.net\/demo\/ajans-kirmizi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=156"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}